زایمان معمولاً در محیطی امن و تحت نظارت کادر درمان انجام می‌شود، اما همیشه شرایط طبق برنامه پیش نمی‌رود. در برخی موقعیت‌های اضطراری مانند بلایای طبیعی، بحران‌های انسانی یا حتی فاصله زیاد تا مراکز درمانی، ممکن است تولد نوزاد پیش از رسیدن مادر به بیمارستان اتفاق بیفتد. در چنین شرایطی آگاهی اطرافیان از چندین اقدام ساده و ضروری می‌تواند نقش مهمی در حفظ سلامت مادر و نوزاد داشته باشد. برای بررسی این موضوع و آشنایی با مهم‌ترین اقدامات در صورت وقوع زایمان اورژانسی، دکتر پریسا صمدی، استادیار مامایی و سلامت باروری دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران راهنمای عملی جامع برای نجات مادرو نوزاد را توضیح میدهد.

در سال‌های اخیر، نقش کادر درمان و نیروهای نظامی در مدیریت بحران‌ها بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است. به‌ویژه در شرایط جنگی، هماهنگی و ارتباط میان این دو بخش، نقشی تعیین‌کننده در حفظ جان نیروها و افزایش کارایی عملیات‌های میدانی دارد. از آنجا که این موضوع ابعاد تخصصی و کمتر پرداخته‌شده‌ای دارد، بر آن شدیم گفت‌وگویی با دکتر محبوبه شالی استادیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران انجام دهیم تا دیدگاه‌های ایشان را درباره ضرورت این هماهنگی، چالش‌های پیش‌رو و راهکارهای بهبود آن جویا شویم. در ادامه، پرسش‌های ما و پاسخ‌های ایشان را می‌خوانید.

در شرایط بحران، بسیاری از توجه‌ها معطوف به پیامدهای فوری و قابل مشاهده می‌شود؛ اما در کنار این نگرانی‌ها، تغییراتی آرام و کمتر دیده‌شده نیز در سلامت جسم و روان افراد رخ می‌دهد. نوجوانان که همزمان با تحولات پیچیده دوران بلوغ روبه‌رو هستند، ممکن است در چنین موقعیت‌هایی واکنش‌های متفاوتی را تجربه کنند؛ واکنش‌هایی که گاهی در چرخه‌های طبیعی بدن، از جمله قاعدگی دختران نوجوان، خود را نشان می‌دهد. برای بررسی اینکه استرس و فشارهای ناشی از بحران چگونه می‌تواند بر روند قاعدگی و سلامت بلوغ نوجوانان اثر بگذارد و خانواده‌ها در چنین شرایطی چه اقداماتی می‌توانند انجام دهند، با دکتر لیلا اسدی، استادیار مامایی و سلامت باروری دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران گفت‌وگو کرده‌ایم.

دکتر سحر خوش کشت‌، استادیار پرستاری داخلی جراحی دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران، معتقد است در شرایط بحرانی مانند همه‌گیری بیماری‌ها یا جنگ، افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند بیش از دیگران در معرض خطر قرار می‌گیرند. برای این بیماران حتی یک عفونت ساده نیز می‌تواند به مشکلی جدی تبدیل شود، به‌ویژه زمانی که دسترسی به خدمات درمانی محدودتر می‌شود. در گفت‌وگویی با دکتر کشت‌پور، از او خواستیم درباره مهم‌ترین راهکارهای مراقبت از بیماران دارای ضعف سیستم ایمنی در چنین شرایطی توضیح دهد.

پس از هدف قرار گرفتن برخی مناطق مهم و راهبردی در حمله رژیم صهیونی و آمریکا به ایران و مشاهده دودهایی با رنگ‌های مختلف پس از انفجار، پرسشی مهم برای بسیاری از مردم ایجاد شده است: این دودها چه تفاوتی با هم دارند؟ کدام خطرناک‌تر است؟ و در صورت مواجهه با آن‌ها چگونه باید از خود محافظت کنیم؟ دکتر ستاره تاجداری استادیار پرستاری داخلی جراحی دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران در گفت‌وگویی به تشریح مفهوم رنگ‌های مختلف دود و اقدامات ایمنی لازم در برابر آن‌ها پرداخت.

در شرایط بحرانی و به‌ویژه در زمان جنگ، مدیریت بیماری‌های مزمن به یکی از چالش‌های جدی نظام سلامت تبدیل می‌شود. در میان این بیماری‌ها، دیابت جایگاه ویژه‌ای دارد؛ چرا که کنترل قند خون در این بیماران به شدت تحت تأثیر استرس‌های شدید جسمی و روانی قرار می‌گیرد. دکتر علی کریمی، استادیار پرستاری داخلی جراحی دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران، در گفت‌وگویی به بررسی تأثیر استرس در شرایط بحران و راهکارهای کنترل آن برای بیماران دیابتی پرداخته است.

دکتر مینا امیری، استادیار مامایی و سلامت باروری دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران، تأکید می‌کند که در شرایط جنگ و بحران، تغذیه مادران شیرده به یکی از مهم‌ترین عوامل حفظ سلامت نوزادان تبدیل می‌شود. او معتقد است محدودیت منابع غذایی، استرس شدید و اختلال در خدمات سلامت می‌تواند نیازهای تغذیه‌ای این مادران را به چالش بکشد و ضرورت توجه ویژه به آن‌ها را بیش از پیش پررنگ کند. در این مصاحبه، او به بیان اهمیت تغذیه مادران شیرده و راهکارهای حمایتی در چنین شرایطی می‌پردازد.

بیماری آلزایمر، فراتر از حافظه، سیستمی عصبی است که با پیشرفت خود، تار و پود زندگی روزمره را تحت تأثیر قرار می‌دهد. دکتر پگاه مطوری پور استادیار پرستاری داخلی جراحی دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران در گفتگویی با ما به تشریح ابعاد این بیماری و چالش‌های مضاعف آن در شرایط بحرانی مانند جنگ و جابجایی اجباری می‌پردازد و راهکارهایی عملی برای بهبود کیفیت زندگی این بیماران و خانواده‌هایشان ارائه می‌دهد.

دکتر محبوبه شالی استادیار پرستاری مراقبت های ویژه دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران: با افزایش حجم سفرها در این ایام، رعایت نکات ایمنی در رانندگی بیش از هر زمان دیگری اهمیت می‌یابد. هدف ما این است که با افزایش آگاهی شما، سفری ایمن، لذت‌بخش و بدون حادثه را برایتان رقم بزنیم.

در شرایط پر تنش جنگی، آمادگی در سطوح فردی و خانوادگی بیش از هر زمان دیگری اهمیت می‌یابد. موج انفجار، یکی از اصلی‌ترین تهدیدات علیه سلامتی افراد جامعه محسوب می‌شود که علاوه بر صدمات جسمانی مستقیم، اثرات نامرئی و گاه طولانی‌مدتی بر جسم و ذهن انسان برجای می‌گذارد. دکتر ستاره تاجداری استادیار پرستاری داخلی جراحی دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران، در مصاحبه‌ای با ما، به تشریح عوارض این پدیده و راهکارهای حیاتی برای حفظ ایمنی و سلامت پرداخته است.