به گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی تهران دانشکده پرستاری و مامایی،  با توجه به اینکه در شرایط جنگی، حفظ جان نیروها تنها به توان رزمی محدود نمی‌شود. هماهنگی میان نیروهای نظامی و کادر درمان، یکی از عوامل کلیدی در کاهش تلفات و افزایش اثربخشی عملیات‌هاست. در این خصوص دکتر شالی اینگونه به سوالات ما پاسخ می دهد: 

 

خانم دکتر چرا ارتباط میان نیروهای نظامی و کادر درمان در زمان جنگ تا این اندازه اهمیت دارد؟

در میدان جنگ، نبرد فقط در خط مقدم اتفاق نمی‌افتد. پشت هر عملیات موفق، زنجیره‌ای از تصمیم‌ها و هماهنگی‌های دقیق وجود دارد که اغلب دیده نمی‌شود. یکی از مهم‌ترین حلقه‌های این زنجیره، ارتباط مؤثر میان نیروهای نظامی و کادر درمان است. اگر این ارتباط به‌درستی برقرار نشود، حتی یک اختلال کوچک می‌تواند کل چرخه امدادرسانی را مختل کند و جان مجروحان را به خطر بیندازد.

 

این ارتباط چه نقشی در موفقیت عملیات‌ها و مدیریت مجروحان ایفا می‌کند؟

کادر درمان برای ارائه مراقبت مؤثر، نیازمند اطلاعات دقیق، به‌موقع و قابل اعتماد از میدان نبرد است. در مقابل، نیروهای نظامی نیز باید اطمینان داشته باشند که سیستم درمانی توان مدیریت حجم مجروحان را دارد. زمانی که یک جریان ارتباطی پایدار برقرار باشد، چرخه «آسیب، امداد، انتقال و درمان» بدون وقفه انجام می‌شود و میزان تلفات به حداقل می‌رسد.

 

چرا وجود یک سیستم ارتباطی ساختارمند را حیاتی می‌دانید؟

شرایط جنگ ذاتاً ناپایدار و غیرقابل پیش‌بینی است. در چنین فضایی، تصمیم‌گیری بدون یک سیستم ارتباطی منظم، اغلب بر پایه حدس و گمان انجام می‌شود که بسیار خطرناک است.
یک سیستم ساختارمند این امکان را می‌دهد که وضعیت مجروحان به‌درستی طبقه‌بندی شود، مراکز درمانی پیش از رسیدن مجروحان اتاق عمل، خون، تجهیزات و داروها آماده باشند،

 فرماندهان بتوانند عملیات نجات را متناسب با توان درمانی مدیریت کنند و نیروهای امدادی در نقاط حساس تمرکز یابند و امدادرسانی بر اساس اولویت‌ها انجام شود.

 این هماهنگی، به‌ویژه در ساعات اولیه پس از آسیب، نقشی تعیین‌کننده در افزایش شانس بقا دارد.

 

مهم‌ترین موانع ارتباطی میان نیروهای نظامی و کادر درمان چیست؟

این موانع را می‌توان در سه سطح بررسی کرد.
در سطح فنی، خرابی خطوط مخابراتی، قطع برق، اختلال امواج یا کمبود تجهیزات ارتباطی مقاوم در شرایط جنگی مشکل‌ساز است.
در سطح انسانی، فشار روانی شدید، خستگی، استفاده از اصطلاحات تخصصی نامفهوم یا انتقال ناقص اطلاعات می‌تواند منجر به سوءتفاهم شود.
در سطح ساختاری نیز نبود دستورالعمل واحد، ناهماهنگی میان بخش‌هایی مانند لجستیک، امداد و فرماندهی، یا فقدان سامانه‌های یکپارچه ثبت اطلاعات مجروحان، از چالش‌های جدی محسوب می‌شود.

 

برای غلبه بر این چالش‌ها چه راهکارهایی پیشنهاد می‌کنید؟

✓ برگزاری آموزش و مانور مشترک: 

 آموزش و مانورهای مشترک میان نیروهای نظامی و کادر درمان اهمیت زیادی دارد. نظامیان باید با اصول پزشکی اولیه آشنا شوند و کادر درمان نیز شناخت مناسبی از شرایط میدان نبرد داشته باشد تا زبان مشترک شکل بگیرد.

✓ ایجاد پروتکل‌های ارتباطی مشخص: 

همچنین تدوین پروتکل‌های ارتباطی مشخص، فرم‌های استاندارد گزارش میدانی و سیستم‌های کدگذاری جراحت‌ها ضروری است.

✓ به‌کارگیری فناوری‌های مقاوم و امن: 

از نظر فناوری، استفاده از رادیوهای رمزگذاری‌شده، شبکه‌های اضطراری مستقل و پهپادهای پیام‌رسان یا تصویربرداری می‌تواند انتقال اطلاعات را سریع‌تر و ایمن‌تر کند.

✓ استفاده از سامانه‌های مدیریت اطلاعات: 

ایجاد سامانه‌های مدیریت اطلاعات مجروحان و تشکیل تیم‌های مشترک امداد–نظامی نیز نقش مهمی در افزایش هماهنگی و کاهش خطاها دارد.

 

این هماهنگی چه تأثیری بر کاهش تلفات و روحیه نیروها دارد؟

کاهش زمان رسیدن کمک: زمان طلایی درمان از دست نمی‌رود.

کاهش اشتباهات حیاتی: خطاهای ناشی از سوءتفاهم یا گزارش ناقص کم می‌شود.

جلوگیری از تجمع مجروحان در نقطه‌ای پرخطر: با هماهنگی نظامی، مسیرهای امن مشخص می‌شود.

بهبود روحیه نبرد: نیروها وقتی می‌دانند سیستم درمانی پشت سرشان قابل‌اعتماد است، با اطمینان بیشتری عملیات می‌کنند.

بهره‌برداری بهتر از منابع محدود: در جنگ، دارو، نیرو و تجهیزات همیشه کم است. ارتباط خوب باعث حذف دوباره‌کاری و هدررفت می‌شود.

در نهایت، این ارتباط مؤثر باعث استفاده بهینه از منابع محدود و افزایش نرخ بقا می‌شود.